01/04/2024
Cải lương - Hành trình tiếp biến và tiệm cận liên thế hệ.
Cải lương là một loại hình nghệ thuật sân khấu truyền thống của Việt Nam, hình thành trên cơ sở dòng nhạc Đờn ca tài tử và dân ca miền đồng bằng sông Cửu Long. Cải lương được lấy từ hai câu đối treo trước gánh Tân Thinh:
Cải cách hát ca theo tiến bộ
Lương truyền tuồng tích sánh văn minh"
Loại hình nghệ thuật ngày được đông đảo quần chúng biết đến sau tuồng "Gia Long tẩu quốc" được công diễn vào tháng 16 tháng 11 năm 1918 tại Nhà hát Tây Sài Gòn.
Đây là bước ngoặt quan trọng, đánh dấu sự phát triển không ngừng của loại hình nghệ thuật này, mở đầu cho một nghề mới, kết hợp đờn ca và ca ra bộ, và không ngừng được đổi mới và cải tiến. Trải qua biết bao thăng trầm cùng những thay đổi của xã hội hiện đại trong hơn 100 năm, cải lương vẫn giữ vững vai trò của mình, bảo tồn viên ngọc sáng lấp lánh vốn có. Càng tìm hiểu sâu hơn, chúng ta càng nhận ra rằng bộ môn này, được mệnh danh là ‘quốc hồn quốc túy’ của Nam Bộ, đã ăn sâu vào nghệ thuật Việt Nam trên nhiều phương diện, đặc biệt là trong ‘Điện Ảnh’, với những bộ phim chiếu rạp đặc sắc, trong đó không thể không nhắc đến ‘Song Lang’ - bộ phim đã giành gần 60 giải thưởng trong và ngoài nước.
Mang giá trị truyền thống quý báu, cải lương không cho phép mình biến mất trong mắt của bất kỳ khán giả nào. Dọc theo dòng sông Mê Kông, qua các tỉnh miền Tây Nam Bộ, tiếng hát cải lương vang vọng từ người lớn đến trẻ nhỏ, chứng tỏ sự quen thuộc và sâu đậm của nghệ thuật này. Đối mặt với thách thức từ thị hiếu âm nhạc của giới trẻ hiện nay, cải lương đang phải vượt qua những khó khăn lớn. Tuy nhiên, chúng tôi tin rằng, với giá trị thiêng liêng và ý nghĩa sâu sắc của mình, cải lương sẽ tiếp tục ‘thay áo mới’ để phù hợp với thị hiếu của độc giả thế hệ mới. Chắc chắn, nét văn hóa độc đáo này sẽ còn tồn tại mãi mãi trong nền nghệ thuật Việt Nam, tiếp tục tiếp biến và phát triển trong dòng chảy thời gian.