19/04/2026
Orta Asya’da neden her yemekten sonra dua edilir?
Birçok kişi bunun tamamen İslam’dan geldiğini düşünür. Peki o zaman neden Arap ülkelerinde, yani İslam’ın doğduğu coğrafyada, her yemekten sonra aynı şekilde toplu dua geleneği yaygın değildir?
Çünkü Orta Asya’daki bu alışkanlık, İslam’dan çok daha eski bir geçmişe dayanır.
İslam’dan önce bölgede yaygın olan Tengricilik inancına göre doğa kutsaldı. İnsanlar her yemekten sonra kendilerine rızık veren unsurlara şükran sunardı:
ekmeği veren toprağa,
çayı veren suya,
eti pişiren ateşe,
ve nefes aldığımız havaya…
O dönemlerde bugünkü gibi sık ve bol yemek yoktu. Bu yüzden her lokma büyük bir nimetti ve şükür bir ritüeldi.
Zamanla Orta Asya toplumları İslam ile tanıştı. Ancak bu eski şükran geleneği tamamen terk edilmedi. Sadece yeni bir anlam kazandı:
şükran ritüeli “dua” olarak adlandırıldı.
Bu yüzden bugün Orta Asya’da yemekten sonra edilen dua, sadece dini bir uygulama değil;
aynı zamanda binlerce yıllık kültürün, doğaya saygının ve şükrün devamıdır.
