10/08/2026
YÜKSEK SOSYETENİN ORTASINDA BİR HALK ADAMI: GÜNGÖRMÜŞLER
George McManus’un yarattığı ve özgün adı Bringing Up Father olan Güngörmüşler, Hürriyet gazetesinin sayfalarında uzun yıllar boyunca ilgiyle okunan unutulmaz çizgi bantlardan biriydi. Jiggs, Türk okurunun karşısına Şaban; Maggie, Tonton; kızları Nora ise Leyla adıyla çıkmıştı. Seri, gazetenin hafta sonu eki Kelebek’in de en sevilen köşeleri arasında yer almıştı.
1913’te yayın hayatına başlayan Bringing Up Father, görünüşte sürekli didişen bir karı kocanın gündelik maceralarını anlatıyordu. Ancak bu bitmek bilmeyen aile kavgalarının ardında son derece güçlü bir sınıf hicvi vardı. Bir anda zenginleşmesine rağmen eski dostlarından, alışkanlıklarından ve sade hayatından vazgeçmek istemeyen Şaban’ın karşısında; yüksek sosyeteye kabul edilmek, görgülü ve seçkin bir aile görüntüsü vermek için çırpınan Tonton bulunuyordu.
Şaban’ın gönlü gösterişli davetlerden ve sosyete sofralarından çok eski arkadaşlarında, mahalle meyhanelerinde ve sevdiği yemeklerdeydi. Tonton ise onu yeni toplumsal konumuna uygun bir “beyefendiye” dönüştürmeye kararlıydı. Serinin özgün adı da tam olarak bu çabayı anlatıyordu: Bringing Up Father, yani kabaca “Babayı terbiye etmek” ya da “Babayı adam etmek”…
McManus’un zarif çizgileriyle kurduğu bu dünya; sonradan görme telaşını, sınıf atlama arzusunu, gösteriş merakını ve toplum içinde saygın görünme çabasını büyük bir neşeyle tiye alıyordu. Şaban’ın halktan kopmayan hali ile Tonton’un sosyete tutkusu çatıştıkça tabaklar, şapkalar ve kimi zaman o meşhur merdane havada uçuşuyor; okur ise her defasında aynı tanıdık curcunanın içine çekiliyordu.
Biz onları hep kavga eden bir aile olarak tanıdık. Ne var ki bütün o bağrışmaların ve kovalamacaların altında kolay kolay sarsılmayan bir aile bağı vardı. Şaban ile Tonton ne kadar didişirse didişsin, yollarını ayırmayı hiçbir zaman düşünmezdi. Yıllarca onları okuduk, kavgalarına güldük; fakat neden kavga ettiklerini çoğu zaman pek de merak etmedik. Belki de Güngörmüşler’in sırrı tam burada yatıyordu: Onların kavgası öfkenin değil, birbirinden vazgeçemeyen iki farklı dünyanın hiç bitmeyen komedisiydi.
Not: Seri, George McManus tarafından 1913’te yaratıldı ve 2000’e kadar sürdü; temelinde göçmenlik deneyimi ile sınıf atlama çatışması bulunuyordu.
