02/07/2026
✒️ [ครูช่างศิลปกรรมไทย]
อาจารย์ประกิต บัวบุศย์ (๕ เมษายน ๒๔๕๔ – ๑๙ ธันวาคม ๒๕๕๓)
สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร ขอนำเสนอประวัติและผลงานที่สำคัญของครูช่างไทย เพื่อรำลึกและเชิดชูเกียรติ "อาจารย์ประกิต บัวบุศย์" หรือ จิตร บัวบุศย์ ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม) ประจำปี พ.ศ. ๒๕๔๕ และราชบัณฑิต ผู้สร้างคุณูปการอันไพศาลในฐานะทั้งศิลปิน นักวิชาการ สถาปนิก และนักประวัติศาสตร์คนสำคัญของแผ่นดิน
ท่านคือหนึ่งในศิลปินไทยกลุ่มแรก ๆ ที่บุกเบิกการวาดภาพแนวอิมเพรสชันนิสม์ (Impressionism) ของไทย ในปี พ.ศ. ๒๔๘๔ ท่านได้รับทุนไปศึกษาต่อ ณ ประเทศญี่ปุ่น โดยได้ศึกษาศิลปะโดยตรงกับอาจารย์ชาวญี่ปุ่นผู้เป็นศิษย์สายตรงของ “โคลด โมเนต์” (Claude Monet) ศิลปินแนวอิมเพรสชันนิสม์ระดับโลก ทำให้ท่านได้รับอิทธิพล เทคนิค และสุนทรียภาพ ผลงานของท่านจึงมีเอกลักษณ์และเป็นที่ประจักษ์ [๑]
🏛️ ท่านได้รับมอบหมายจากกรมอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ ให้เป็นผู้ออกแบบอาคารทรงไทยประยุกต์ของโรงเรียนเพาะช่าง และที่สำคัญยิ่งคือ ท่านเป็นผู้ปรับปรุงหลักสูตรการศึกษาด้านศิลปหัตถกรรม เพื่อยกระดับมาตรฐานงานช่างไทยให้ทัดเทียมนานาอารยประเทศ [๒]
🏆 มรดกศิลป์และวิชาการอันเป็นอมตะ [๒]
• ด้านจิตรกรรม: จัดแสดงงานจิตรกรรม (One Man Show) อย่างต่อเนื่องหลายแห่ง อาทิ ประเทศญี่ปุ่น สโมสรจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศิลปากร เป็นต้น
• ด้านประติมากรรม: ผู้ออกแบบอนุสาวรีย์เจ้าแก้วนวรัฐ (เชียงใหม่) พานรัฐธรรมนูญ อนุสาวรีย์ประชาธิปไตย กรุงเทพมหานคร พระชัยภูมิพิทักษ์ จังหวัดชัยภูมิ เป็นต้น
• ด้านวิชาการ: รังสรรค์ตำราประวัติศาสตร์ศิลป์และโบราณคดีที่สำคัญ เช่น ประวัติศาสตร์ศิลป์ ประวัติย่อพระพิมพ์ในประเทศไทย สกุลศิลปะพระพุทธรูป เป็นต้น
แม้ว่า ศาสตราจารย์ (พิเศษ) ประกิต บัวบุศย์ จะถึงแก่อนิจกรรมไปในปี พ.ศ. ๒๕๕๓ ด้วยวัยเกือบ ๑๐๐ ปี แต่องค์ความรู้ เทคนิคศิลปะสากล และจิตวิญญาณแห่งความเป็นครูช่างที่ท่านวางรากฐานไว้ ยังคงเป็นประทีปส่องสว่างให้แก่คนรุ่นหลังสืบไป
ที่มา :
[๑] กมล ทัศนาญชลี. (๒๕๕๓, ๑๓ มีนาคม). “ดอกไม้แดง” ภาพแห่งพลังศิลป์ ๑๐๐ ปี ประกิต (จิตร) บัวบุศย์. https://mgronline.com/celebonline/detail/9530000035611
[๒] วรพรรณ ภูวิจารณ์ (๒๕๔๔). จิตรกรรมสีน้ำมันภาพทิวทัศน์ : กรณีศึกษาจิตรกรรมสีน้ำมันภาพทิวทัศน์ ของ ประกิตร (จิตร) บัวบุศย์, ปริญญานิพนธ์ (ทัศนศิลป์ : ศิลปะสมัยใหม่). กรุงเทพมหานคร, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
เรียบเรียงโดย :
นายเสกสรรค์ ญาณพิทักษ์ นักวิชาการช่างศิลป์ชำนาญการ
นางสาวมณฑาทิพย์ แย้มประดิษฐ์ นักวิชาการช่างศิลป์ชำนาญการ
ศูนย์ศิลปะและการช่างไทย สำนักช่างสิบหมู่
#ศูนย์ศิลปะและการช่างไทย #สำนักช่างสิบหมู่ #กรมศิลปากร