14/04/2022
IKONA JEZUSA CHRYSTUSA W CIEMNICY
deska lipowa 40x30 cm, tempera jajowa, złoto 23,75 karata położone na mikstion
IKONA NAPISANA W INTENCJI WSZYSTKICH PARAFIAN KOŚCIOŁA PW. ŚW. JANA BOSKO W POZNANIU NA WIELKANOC 2022
Parafia św. Jana Bosko - Poznań
Scena Jezusa cierpiącego w ciemnicy to moment między pojmaniem w Ogrójcu, sądem Annasza i Kajfasza oraz nocnym przesłuchaniem a wydaniem Piłatowi. W Jerozolimie, zgodnie z tradycją, w miejscu ciemnicy-groty, w której noc przed sądem Piłata spędził Chrystus, stoi kościół św. Piotra in Gallicantu - miejsce to, wiąże się także z zaparciem się św. Piotra.
Przedstawienie na proponowanym wizerunku nie jest ściśle związane z hermeneutycznym ujęciem, bazującym bezpośrednio na źródłach pisanych, a stanowi symboliczną syntezę mąk, których Chrystus doświadczał od pojmania do ukrzyżowania. Stąd między innymi szkarłatny płaszcz i trzcina, którymi został wyszydzony dopiero później, na wewnętrznym dziedzińcu pretorium (Mk 15,16). Pomimo wielu stycznych, nie jest to również typowe przedstawienie znane w ikonografii pod nazwą „Ecce Homo” („Oto Człowiek”, J 19,5). Ceglany mur wskazuje na trwałość więzienia i nieodwracalność, a zza krat przebija pusta czerń zwiastująca panowanie ciemności w godzinie męki Chrystusa (Łk 22,53). Czerń w ikonopisarstwie jest kolorem stosowanym bardzo rzadko i odnosi się właśnie do śmierci i piekła. Kompozycyjną, treściową i napięciową kontrą wobec tej barwy, staje się jasny nimb Chrystusa wskazujący na jego boskość i zwiastujący przebóstwienie, które stanie się udziałem całego świata w dniu jego Zmartwychwstania. Mimo, że ciemność pozostaje w geometrycznej perspektywie za Jezusem, przez wzgląd na cierpienie, które Go czeka, to już w ujęciu perspektywy Bożego planu zbawienia rodzaju ludzkiego, jest ono w oddali, pokonane i niknące, a przy tym wizualnie zdominowane blaskiem złotego nimbu Tego, który jest światłością świata (J 8,12).
Adorujmy Chrystusa w ciemnicy, towarzyszmy w tych chwilach opuszczenia, pamiętając o obietnicy Zbawiciela, którą skierował do św. Siostry Faustyny w słowach: „Mało jest dusz, które rozważają mękę Moją z prawdziwym uczuciem; najwięcej łask udzielam duszom, które pobożnie rozważają Mękę Moją” (Dz 737). Nauczmy się modlić ikoną, dostrzegając w niej głębię kontemplacji, a nie tylko charakterystyczną manierę malarską i płaszczyznę formy.
[Ikona powstała po konsultacjach, a inspirowałam się Ikonami znalezionymi w Internecie]