15/06/2026
"अब भन्नू होस जन्म दिने आमा ठूलो कि कर्म दिने आमा ?? उहाँ हिन्दु हुनुहुन्छ, म मुस्लिम हुँ। तर जब म सानो थिएँ, उहाँले मलाई धर्म हेरेर होइन, छोराको रूपमा माया गर्नुभयो। आज उहाँको साथ दिनु मेरो कर्तव्य हो।"
वर्षौँअघि एक हिन्दु महिला रोजगारीको सिलसिलामा साउदी अरब गएकी थिइन्। उनको जिम्मेवारी एउटा मुस्लिम परिवारका साना बच्चाहरूको हेरचाह गर्नु थियो। धर्म फरक थियो, भाषा फरक थियो, संस्कार फरक थिए, तर उनको ममतामा कुनै भेदभाव थिएन। उनले ती बच्चाहरूलाई आफ्नै सन्तानसरह माया गरेर हुर्काइन्।
तीमध्ये एक बालकसँग उनको विशेष सम्बन्ध बनेको थियो। बच्चा बिरामी पर्दा उनी रातभर उसको सिरानीछेउ बसिरहन्थिन्। एकपटक उसलाई उच्च ज्वरो आउँदा उनले पूरै रात नसुती उसको टाउकोमा चिसो पानीको पट्टी राखेकी थिइन्। अर्को दिन ज्वरो घटेपछि बच्चाले कमजोर स्वरमा उनलाई अँगालो हाल्दै "मामा" भनेको थियो। त्यो शब्द उनले जीवनभर बिर्सन सकिनन्।
समय बित्दै गयो। बच्चाहरू ठूला भए। अब उनीहरूको हेरचाहको आवश्यकता कम हुँदै गयो र उमेर ढल्किएपछि ती हिन्दु महिला आफ्नो देश फर्किइन्। तर उनले दिएको माया भने त्यो बालकको मनबाट कहिल्यै हराएन।
वर्षौँपछि त्यो साउदी बालक जवान भइसकेको थियो। एकदिन पुराना फोटोहरू हेर्दै गर्दा उसले आफूलाई काखमा बोकेर हाँसिरहेकी ती महिलाको तस्वीर फेला पार्यो। तस्वीरको पछाडि लेखिएको एउटा सानो सन्देश थियो— "मेरो सानो छोरा, सधैं खुसी रहनू।" त्यो पढ्नेबित्तिकै उसको आँखा रसायो। उसले आफूलाई आमाजस्तै माया गर्ने ती महिलालाई भेट्ने निर्णय गर्यो।
धेरै खोजी र प्रयासपछि अन्ततः उसले उनको ठेगाना पत्ता लगायो। हजारौँ किलोमिटरको यात्रा तय गरेर उनी बस्ने गाउँसम्म पुग्यो। घरको ढोका ढकढकाउँदा भित्रबाट एक वृद्ध महिला बाहिर निस्किइन्। सुरुमा उनले चिनिनन्। तर जब युवकले आफ्नो बाल्यकालको उपनाम सुनायो, उनी एकाएक भावुक भइन्।
"मेरो छोरा...!" भन्दै उनले हात फैलाइन्।
युवक दौडिएर उनको अँगालोमा बेरियो। दुवैको आँखाबाट आँसु रोकिएन। वर्षौँअघिको त्यो सानो बालक आज ठूलो भइसकेको थियो, तर उसको हृदयमा ती महिला अझै पनि आमाकै स्थानमा थिइन्।
कुरा गर्दै जाँदा युवकले थाहा पायो कि वृद्धावस्थाका कारण उनको स्वास्थ्य कमजोर भइसकेको रहेछ। आर्थिक अवस्था पनि सहज थिएन। उनले कहिल्यै कसैसँग केही मागेकी थिइनन्, तर उनले हुर्काएको त्यो छोरो चुप लागेर बस्न सकेन।
उसले उनको उपचारको सम्पूर्ण खर्च व्यहोर्ने जिम्मा लियो। घर मर्मत गराइदियो, मासिक खर्चको व्यवस्था गरिदियो र नियमित रूपमा हालखबर लिन थाल्यो। उसले सबैलाई एउटै कुरा भन्थ्यो—
"उहाँ हिन्दु हुनुहुन्छ, म मुस्लिम हुँ। तर जब म सानो थिएँ, उहाँले मलाई धर्म हेरेर होइन, छोराको रूपमा माया गर्नुभयो। आज उहाँको साथ दिनु मेरो कर्तव्य हो।"
त्यो दिन सबैले एउटा सुन्दर सत्य महसुस गरे— धर्म मानिसलाई चिनाउने एउटा परिचय हुन सक्छ, तर मानवता मानिसलाई महान बनाउने परिचय हो।
किनकि अन्त्यमा सबैभन्दा ठूलो धर्म प्रेम हो, र सबैभन्दा पवित्र सम्बन्ध निस्वार्थ माया हो।
