24/07/2023
* කලාකරුවෝද රාක්ෂයෝය * 2023.07.22
ශ්රී ලාංකීය කලා ක්ෂේත්රය පරිශීලනය කිරීමේදී අප තුල එක්සැනින් සිහියට නැගෙන්නෙ විහාර බිතුසිතුවම් කලාවයි.එසෙත් නැතිනම් සීගිරි අප්සරාවන්ගේ නෙක සිත් කලබන උඩුකය රෑප වැනි සාම්ප්රදායිකව නිර්මාණය කරන ලද චිත්ර හෝ ඊට සමගාමීව නිර්මාණය කර ඇති මූර්ති නිර්මාණ කිහිපයක් පමනි.නමුත් ලෝක පරිමාණ මට්ටමින් ලාංකීය කලා ක්ෂේත්රය තුල දෘෂ්ය කලාවේ හැඩ හුරැකම් වල ආභාෂය සහිත කලාකෘති බිහිකල ශිල්පීන් හැටියට ජෝර්ජ් කිට් ,ඩේවිඩ් පේන්ටර්,
ජස්ටියන් දරනියගල,ඒ.සී.ජී.එස්.අමරසේකර වැනි කලා ශිල්පීන් අපට සදහන් කල හැකිය.
නමුත් ඔවුන්ගේ කලා කෘති තුළින් අපට ඉතා ගැඹුරු දේශපාලනික,සංස්කෘතික සහ සමාජීය වශයෙන් කතිකා කල හැකි දේශපාලනික සංකල්පයන් සහ මතවාදයන් ගැනත් දේශපාලනමය නොවන කලාත්මක සංකල්පයන් පිළිබඳවත් ඉතා සාදනීය සංස්කෘතික ව්යුහයන් තුළින් බිහිවන නව විචාරාත්මක සංකල්ප පිළිබඳව කරුණු ඉස්මතු වන්නේ ඉතා අල්ප වශයෙනි.
සම කාලීන වශයෙන් සලකා බැලූවිට 90 වේ ප්රවනතා වයෙන් පසු ලාංකීය වර්තමාන සමාජ තලය මත ලෝක පරිමාණයෙන් ඉතාම ගැඹුරු සංස්කෘතික සහ දේශපාලන ධහරාවන් නව දෘෂ්ය කලා සංකල්ප ධහරාවන් සමග මුහු කොට නිර්මාණකරනයේ යෙදෙන කලා කරුවන් ඉතා විරලය.එබැවින් අද දින මා විමසුමට ලක් කරන්නේ මා විසින් ගොඩනගන ලද කලා කෘති සහ එහි පවතින සමාජීය මෙන්ම දේශපාලනික කතිකාවත ගැනයි. එබැවින් මා මෙම කරුණු කාරනා ලිවීමට පෙලබුනේ සුමිත් චාමින්ද යන් විසින් 2023.06.11 වන දින අනිද්දා නැමැති පත්තරයට ලියන ලද "හෙජමොනික අර්බුදය සහ රාක්ෂයින්ගේ සමය නැමැති " ලිපිය පරිශීලනය කිරීමෙන් පසුවය.
සුමිත් චාමින්දයන් විසින් ප්රකාශයට පත්කරන ලද එම කරුණු පිළිබඳව සත්ය ප්රකාශය දෘෂ්යමය අවකාශය තුළින් තව තවත් මාගේ කලාකෘති හරහා සනාථ වන අයුරුත්,මේ වන විට ශ්රී ලාංකීය ජනසමාජ යතාර්තය තුල සැබෑ ලෙසම ස්තාපිත වී ඇති අයුරුත් තවදුරටත් පැහැදිලි වේ.එබැවින් ඒ සදහා මා පාදක කර ගනු ලබන්නේ 2019 වසරේදී මා විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද මව් කලා කරුවා - Mother Artist නැමැති සිතුවමයි.
එහිදී මා විසින් මෙම කලා කෘතිය සමග ඉදිරිපත් කරන කතිකාව වන්නේ " මිනිසා ඉදිරියේ තවත් මිනිසෙකු හමුවීමේ යුගය අවසන් වී ඇති බව ප්රකාශයට පත්කර මින්ය. එබැවින් මා විසින් මානව සමාජයට ලබාදුන් එම සමාජ පනිවිඩයත්,
අන්තෝනියෝ ගාම්ස්චි ප්රකාශ කරන ලද "මේරාක්ෂයින්ගේ කාලයයි "නැමැති ප්රකාශයත් අතර මනා සම්බන්ධ තාවයක් ඇතිබව අපට පැහැදිලි වේ.
එසේම මව් කලාකරැවා නැමැති චිත්රය තුළින් පිළිබිබුවන එම අසංස්කෘතිකවාදී මිනිසාගේ ගතිසභාවය සහ එහි පවතින ඓන්ද්රීය ලක්ෂණ තුළින් විද්යාමාන වන යතාර්තය, සැබෑව මෙම නව ලිබරල් දේශපාලන ක්රම ව්යුහය තුළින් අප සමාජය වෙත අතිකරන්නාවු ඉතා වේදනාකාරී,විකෘති කාරී වු ක්රම ව්යුහය එම කලා කෘතියත් සමග ගම්යමාන වන බැවිනි.
නමුත් එහි සුවිශේෂීතත්වය වන්නේ එය හුදෙක් සාමාන්ය මිනිසෙකුටම පමණක් ආදේශ නොවු බැවිනි.එනම් ඒතුලින් පින්සල සහ වර්ණ පලත්ත අත දරා සිටින නව විකෘති වු හැඩය තුළින් කලාකරුවාද මෙම ඉරනමට ගොදුරැවිය හැකිබව ප්රකාශයට පත්වන නිසාය. එබැවින් එම දෘෂ්ය රූපයට අනුවත් මා විසින් ගොඩනගන ලද වෙනත් කලා කෘති තුළිනුත් අපට විද්යාමාන වන තවත් සුවිශේෂී දෙයක් ඇත.එනම් ඉරිතැලී විනාශ වී යන ඉතා ගඨෝර වු කටුක ස්වභාවයකින් යුතු පොලෝතළයයි.
සුමිත් චාමින්දයන් සදහන් කරන පරිදි අන්තෝනියෝ ගාම්ස්චි ට අනුව මා විසින් අවින්ඤානිකව ගොඩනගන ලද මෙම ඉරිතැලී විනාශ වී යන භූමියෙන් පිලිබිබු වන්නේ දේශපාලනික වශයෙන් පිරිහී ක්රමක් ක්රමයෙන් අභාවයට යන මෙම පසුගාමී ලිබරල් ධනේශ්වර ක්රමයක් ඇති පැරණි පොලෝතලය නොවන්නේද?එබැවින් එම පොලෝතලය තුළින් අප සමාජය දේශපාලනික වශයෙන් ගමන් කරන්නාවු මෙම සංක්රාන්තික සමයේ ගැඹුරු කන්ඩන නිමේෂයන් තුල පවතින අස්තීර හාවය අපේක්ෂාභංගත්වයන් පිළිබිඹුවෙයි.
ඒ කෙසේවෙතත් මේ අප ඉදිරියේ විශාල වු මුඛය විවෘත කර ගෙන නැගී සිටින නිල් පැහැති රාක්ෂයා කව්රුන් විය හැකිද ?
එය මෙතෙක් පහලවී නොමැති නව ලිබරල් වාදයේ
ම ඊලග ප්රවේශයද යන්න මා හට නැගෙන ඊළග පැනයයි.
තවද මෙම කලා කෘතිය තුළින් වර්තමාන පාලක පංතිය මුහුණ දී තිබෙන හෙජමොනික අර්බුදයම බලවියුහයක් ලෙස කැන්වසය පාමුලටම පැමින මිනිස් සමාජය ඉදිරියේ නැගීසිටී...
මෙම නව ඵෙතිහාසික තත්වයන් තුල අපට පෙනීයන තවත් ප්රදානතම කරුනක් වන්නේ එම අර්බුදයට යමින් පවතින හෙජමොනික අර්බුදයේ සමස්ත ස්කන්ධය ස්වඋත්සාහයෙන්ම මෙම පොලෝතලය මත නැවත නැවතත් නැගී නොසිටින බවත් එම විකෘති වු බල වියුහය පොලෝතලය මතුපිට නැවත නැවතත් ස්තාපිත කරවීමට කිසියම් හෝ ආධාරකයන් අවශ්ය වනබව මා විසින් ගොඩනගන ලද මෙම කලා කෘතියෙන් ගම්යමාන වන්නේ සමස්ථ වි්යුහයම රදා පවතින්නේ එක් කරුවක් වැනි ආධාරකයක් මත බව දෘෂ්ය මාන වන අයුරින් නිර්මාණය කිරීම තුළින්ය.
එසේනම් එම ආධාරකය කුමක්ද?
එය හදු මායාවක්ද?
රැවටීමක්ද? එම රැවටීම හෝ මායාව හෙජමොනික අර්බුදයේ තවත් පැතිකඩක්ද?
එම හෙජමොනික අර්බුදයන් මෙහෙයවන සහ එම අර්බුදයන් තුළින් ජීවිත්වන විවිධ වෙස්ගත් රාක්ෂයින් සිටින බව මෙම කලා කෘතියෙන් මනා ලෙස විද්යාමාන වන්නේ මෙවැනි සමාජ තත්ත්වයන් තුල සුමිත් චාමින්දයන් සදහන් කරන පරිදිත් අන්තෝනියෝ ගාම්ස්චි ප්රකාශකල පරිදිත් ලාංකීය රාක්ෂයින්ගේ කාලය උදාවී ඇති බව සනාථ කරමිනි.
ශ්රී ලාංකීය භූමිය තුල එනම් පශ්චාත් යුද සමයෙන් පසු දශකය කටත් නොඅඩු ඉතා කෙටි කලක් ගෙවී ගිය සැනින් කඩාවැටීම් වාදය ශ්රී ලාංකීය දෘෂ්ය කලා අවකාශය තුළ ස්තාපිත කරවීමට මා සමත් වන්නේ පුද්ගලයකු සතු තිබෙන ඉතා පටු ශුන්ය වාදී හෝ අධි මානසික වාදී හෝ ආරෝපණයන් නිසා නොව ලාංකීය භූමිය විසින් ඉල්ලා සිටින නව ඓතිහාසික තත්වයන් තේරුම් ගෙන කලාකරැවෙකු විසින් ඉෂ්ට කලයුතු වගකීම සහ වගවීම ගැන ඉතා පුළුල් අවබෝධයක් ඇතිවය. එය එසේ වන්නේ සමස්ථ සමාජ ව්යුහයන්ගේ අර්බුද තුළින් බිදවැටීම පිළිබඳ ගම්යමාන වන දෘෂ්ය රූපයන් කඩාවැටීම් වාදය තුළින් ගොඩනගා ඇති බැවිනි.
ඒ බව පශ්චාත්- මාක්ස්වාදී දේශපාලන කතිකා විශ්ලේෂණ න්යාය මගින් අපට තහවුරු කරගත හැක. එම න්යායට අනුව සමාජ ව්යුහයන් ගේ අර්බුදය ක් යනු පුද්ගල අනන්යතාවයන්ගේ් අර්බුදයක් වෙයි. එබැවින් කඩාවැටීම් වාදය තුළින් කලාකරුවා ගේ අනන්යතාවය ගැන ප්රශ්න කරනු ලබයි. කලාකරැවා ගේද අනන්යතා ගොඩනැගෙන්නෙ සමාජ ව්යුහයන්ගේ බලපෑම මගින් බව පැහැදිලි වෙයි. ඒ බව තවදුරටත් අපට තහවුරු වන බව පිලිබිබුවන ප්රදානතම සාධකය වන්නේ සුමිත් චාමින්දයන් විසින් ගෙනහැර දක්වන කරුනුත් මා විසින් මින් පෙර හේවුඩ් රියලිසම්ලාට නව ප්රහාරයක් යන මැයෙන් ඉදිරිපත් කරන ලද ප්රකාශනයේ ප්රස්තුතයන් එකිනෙකට සසදා බැලීම තුළින්ය.
මෙහිදී සුමිත් චාමින්දයන් පවසන පරිදි සමාජීය අර්බුදයකට මුහුණ දෙන පුද්ගලයින් හට ඉමහත් අසරනකමක්,අපේක්ෂාභංගත්වයක්,හුදකලා බවක් සහ මංමුළා වු හැගීමක් ඇතිවීම අපේක්ෂා කලයුතුය යන්නයි.සහ පැසිස්ට් වාදීන් ගේ වැඩබිම වන්නේ එයබව සදහන් කර ඇත. එම වැඩබිම සැබැවින්ම එසේනම් ඒ තුළින් ගොඩනැගෙන දෘෂ්ය රූපයන් සහ නව සංකල්ප ධහරාවන් මාගේ Succeeded -සාර්ත කත්වය, The Greatest tragedy - මහා ඛේදවාචකය , Niudity among reality - යතාර්තය අතර නග්නව,සහ Non stoppable - නැවැතීමට නොහැක යන කලා කෘති තුළින් විද්යාමාන වනබව මෙහිදී සදහන් කල හැකිය.
එමෙන්ම එම සන්තානයෙ සිට මාගේ කලාවට ප්රස්තුත වු කාරනා දෙසට හැරී බලමු. එහිදී " මාගේ කලාවට ප්රස්තුත වන්නේ ක්රමවිරෝධය,සම්මතයන් බිද හෙළීම,අපේක්ෂාභංගත්වය,පීඩනය,වේගවත් බව,හෙලාදැකීම,එදිරිවීම,බිදවැටීම,ආධිපත්යය,
කෘර බව, ඛේදවාචකයකයන් හා යතාර්තය යතාර්තය තුළින්ම අර්බුදයට යාම සහ මව් කලාකරැවා ගේ ඉරනම වැනි කාරනා බව මා සදහන් කර ඇත.
එබැවින් අප හට පැහැදිලි වන තවත් එක් කරුනක් වන්නේ වර්තමාන ලාංකීය දේශපාලන භූමියේ කඩාවැටීම් වාදය යනු ෆැසිස්ට් වාදයේ ගාමක දෘෂ්ය කලා රූපයද යන්නයි.එබැවින් අප හට තවත් දෙයක් සනාථ වේ වර්තමානයේ ලාංකීය සමාජය තුල නව ලිබරල් ආර්ථික ප්රතිපත්තියක් ගෙනයන පාලක පංතියේ හෙජමොනික අර්බුදයේ දෘෂ්ය ප්රකාශනය කඩාවැටීම් වාදය තුළින් මනා ලෙස ප්රකාශවන බවයි.ඊට හොදම නිදසුන වන්නේ මා විසින් නිර්මාණය කරන ලද
"මහින්දරාජපක්ෂයන්ගේ ස්ව ආලේඛ්ය"- "portrait of mahinda rajapaksha" නැමැති සිතුවමයි.
එබැවින් මාගේ චිත්ර තුළින් දෘෂ්ය මාණවන තවත් විශේෂිත කරුනක් නම් නිල් සහ රතු වර්ණ වල මූලික වු ප්රහේද ගනනාවක් උපයෝගීකරගෙන සිය ආත්මීය සංකල්පනා කැන්වසය තුළින් ගෙනහැර දැක්වීමයි.එබැවින් බොහෝවිට නව ලිබරල් වාදය තුල පවතින ඉතා මායා රූපී රැවටීම් නිල් වර්ණතුලින් පිළිබිඹු වන ව්යුහයන්ගෙන්ද, රතු වර්ණයෙන් බිහිවන ව්යුහයන් තුළින් ෆැසිස්ට් වාදී ප්රතිරූපවල හැගීම් ජනිත කරවීම හරහා ගම්යමානවන්නේ සැබැවින්ම විනිත් චතුරංග නැමැති මා යනු සමාජ අර්බුදයන්ගේ ග්රහනයට හසුවී, එහි ඇති විවිදාකාර පීඩාවන් මතින් ගොඩනැගී කලා කෘති නිර්මාණය කරනු ලබන සැබෑ කලාකරුවෙක් බව ප්රේක්ෂක ඔබට කියාසිටින්නේ ඉතා අවංක වු සිතකින්ය.
එබැවින් සුමිත් චාමින්දයන් විසින් ඉදිරිපත් කරනු ලබන නව දේශපාලනික සාමාජීය සහ සංස්කෘතික කාරනා තුළින් ග්රාම්ස්චියානු ආගමනය රුගත් නව දෘෂ්ය කලාවක් හදුන්වාදීම විනිත් චතුරංග යන මා විසින් ලාංකීය දෘෂ්ය කලා ක්ෂේත්රයට තිළිණ කරනු ලැබු තවත් එක් පියවරකි.
මා විසින් ගෙනහැර දක්වන ලද මෙම සමාජ කර්තව්ය පිළිබඳව ලාංකීය භූමිය තුල මහා කලාකරුවන් ලෙස පෙනී සිටින ඇතැම් හුදු වර්ණවාදී ඉන්ද්රජාලිකයන්ටත්,කලාව හුදු අතේ පයේ වැඩක් ලෙස සලකන ශුන්ය වාදීන්ටත් විනිත් යනු ඉතා හොඳ ප්රති උත්තරයකි.
ඒ වාගේම වර්තමාන ලාංකීය භූමිය තුල වැන්ගොල ගොගෑන්ල වැනි කලා කරුවන් බිහිනොවන බවපවසන සහ එමෙන්ම ලාංකීය දෘෂ්ය කලා පීඨ තුළින් කලාකරුවන් බිහිනොවන බව පවසන විවිද වේශයන්ගෙන් පෙනී සිටින ඇතැම් ඊනියා වාචාල කලාවිචාරකයින්ටත් විනිත් යනු ඉතා හොඳ ප්රති උත්තරයකි.
F.b page - Collapsism Art
සටහන - විනිත් චතුරංග
