06/02/2026
‘ආදරය’ අධ්යාත්මික මානව බැඳීමක්
දශක හතරකට අධික කාලයක් ජර්මනියේ වෙසෙමින්, යුරෝපීය කලා ලෝකය සිය වර්ණ රේඛාවෙන් වසඟ කළ අපූර්ව ශ්රී ලාංකික කලාකරුවකු පිළිබඳ මෙරට කලා ක්ෂේත්රය තුළ පමණක් නොව, ජාත්යන්තර රසිකයන් අතර ද කතාබහට ලක්වෙමින් තිබේ. ඔහු නමින් ගාමිණී දන්වත්ත ලියනගේය. වෘත්තියෙන් රසායනාගාර පරීක්ෂකවරයකු ලෙස ජර්මනියේ වසර ගණනාවක් සේවය කළ ඔහු, විද්යාවේ නිරවද්යතාවයත් කලාවේ නිදහස් ප්රකාශන ගුණයත් එකට කැටි කර සිය තෙළිතුඩින් ‘රිං ටෙක්නික්’ නම් වූ විශිෂ්ට චිත්ර ශෛලියක් ලොවට හඳුන්වා දී ඇත.
වසර 40කට පසු සිය මව්බිමට පැමිණි ඔහු, "LIEBE - LOVE - ආදරය" තේමාව යටතේ කොළඹ ලයනල් වෙන්ඩ්ට් කලාගාරයේදී සිය මංගල ඒකපුද්ගල ප්රදර්ශනය පවත් වන්නේ, පෙබරවාරි 14 වැනිදා වැලන්ටයින් දිනය හා සමගාමීව ය. මෙයින් ඔහු, ආදරය පිළිබඳ ගැඹුරු දාර්ශනික අර්ථකථනයක් ඉදිරිපත් කිරීමට තත්පරව සිටී.
විද්යාත්මක විනයෙන් සුසැදි තෙළිතුඩ
ලියනගේගේ කලා මාධ්ය අන් අයගෙන් වෙනස් වන්නේ ඔහුගේ වෘත්තීය පසුබිම නිසාය. ජර්මානු රසායනාගාරයක පරීක්ෂකවරයකු ලෙස ලද විනය, ඉවසීම හා සියුම් නිරීක්ෂණ ශක්තිය, ඔහුගේ සිතුවම් කලාවට මූලික ගති ලක්ෂණ සපයා ඇත. රසායනාගාරය තුළ සෛලවල ව්යුහ, රසායනික ප්රතික්රියාවලින් මැවෙන හැඩරටා හා ජෛව ක්රියාවලිවල ගතිකතාව, ඔහුගේ නිර්මාණවලට පාදක වී තිබේ. විද්යාව යථාර්ථය සොයන මාවත නම්, කලාව එම යථාර්ථය හා එහි ඇතුළත් මානව අත්දැකීම් ප්රකාශ කිරීමේ මාධ්යයක් බව ඔහු විශ්වාස කරයි.
‘රිං ටෙක්නික්’ සම්බන්ධතාවල රේඛීය නර්තනය
ඔහුගේ සුවිශේෂීතම දායකත්වය වන්නේ ‘රිං ටෙක්නික්’ නම් ශෛලියයි. මෙය තාක්ෂණික ක්රමවේදයක් පමණක් නොව, මානව සම්බන්ධතා හා අධ්යාත්මික බැඳීම් පිළිබඳ සංකේතාත්මක ප්රකාශනයකි. වෘත්තාකාර හා මුදු හැඩැති රේඛා මඟින්, සෛලීය මට්ටමේ සිට විශ්වීය මට්ටම දක්වා පවතින සම්බන්ධතා ජාලය නිරූපණය කරයි. මිනිසා සෑම දෙයකටම බැඳී සිටින බවත්, එකිනෙකා මත රඳා පවතින බවත් මෙම රේඛා චිත්රණය කරයි. විවිධ රසායනික මාධ්ය යොදා ගනිමින්, ඔහු සිතුවම්වලට ගැඹුරු ප්රමාණාත්මක බවක් හා ස්පර්ශානුභූතික ගුණයක් එක් කරයි.
වැලන්ටයින් දිනය හා "LIEBE" හි සැබෑ අර්ථය
ලියනගේ තම ප්රදර්ශනය වැලන්ටයින් දිනය සමගාමීව ඉදිරිපත් කිරීමේ සැලසුම පිටුපස ගැඹුරු අදහසක් පවති. ඔහු විශ්වාස කරන්නේ, ආදරය යනු ලිංගික හෝ ලෞකික ඇලීමකට වඩා ගැඹුරු අධ්යාත්මික මානව බැඳීමක් බවයි. එය මානව සංහතිය එකට බඳින, පොදු මානුෂීයත්වයේ ශක්තියයි. ඔහුගේ සිතුවම්වල දක්නට ලැබෙන නග්න රූප හා එකිනෙකා වෙළා ගත් ආකෘති, මනසේ හා ආත්මයේ පාරිශුද්ධත්වය නිරූපණය කරන අතර, ආවරණයකින් තොරව මනුෂ්යත්වය ඉදිරිපත් කිරීමට උත්සාහ දරයි. ‘ආදරයට’ ජාතියක්,ජන්මයක්, ආගමක් හෝ දේශසීමාවක් නැත යන්න” ඔහුගේ මූලික විශ්වාසයයි.
තාක්ෂණය හා අති-පුද්ගලීකරණය වන ලෝකයක මිනිසුන් හුදෙකලා වෙද්දී, මෙම ප්රදර්ශනය මඟින් අපට එකිනෙකාට නැවත බැඳීමට, මානුෂීය සම්බන්ධතා අගය කිරීමට ඇති අවශ්යතාවය අවධාරණය කරයි. ජර්මනියේදී ඔහු දුටු මරණය, හුදෙකලාව, මහලුබව හා වේදනාව ඔහුගේ කලාව තුළ ආදරයේ වටිනාකම තවත් තීව්ර ලෙස ගෙන එයි. ආදරය යනු ජීවත්ව සිටින අයට මෙන්ම මිය යන අයට ද ලබා දිය යුතු අත්යවශ්ය මානවීය ගුණයක් බව ඔහුගේ කලා කෘති කියාපායි.
සංස්කෘතීන් අතර පාලමක්
ජර්මානු විචාරකයන් ඔහුව හඳුන්වන්නේ ‘සංස්කෘතීන් අතර පාලම’ ලෙසයි. ඔහුගේ කලාවෙහි බටහිර වියුක්ත කලාවේ වර්ණ භාවිතයත්, නැඟෙනහිර කලාවේ ඇති ආධ්යාත්මික නිශ්චලබවත් යා කර ඇත. දශක හතරක් තිස්සේ විදේශයක සිටි ඔහු, දැන් තම මව්බිමට ගෙන එන්නේ කලාව හරහා මානව සම්බන්ධතාවල ගැඹුර පිළිබඳ අනුභවයකි. ස්වභාවය, සංගීතය හා මිනිස් ඇසෙහි දකින ගැඹුර, ඔහුගේ නිර්මාණවලට නිරන්තර ආහාරය සපයයි.
අභ්යන්තර කැඳවුමක්
ලියනගේට අනුව කලාව යනු තේරීමක් නොව අභ්යන්තර කැඳවීමකි. ජීවිතයේ දුක,වේදනාව හා සතුට තම ආත්මීය ප්රකාශන ලෙස ගෙත්තම් කිරීමට ඔහුට ලැබුණේ වර්ණ හා රේඛාවය. ඔහුගේ ‘රිං ටෙක්නික්’ හි රේඛා එකිනෙකට සම්බන්ධ වන ආකාරයටම, අප සියලු දෙනාම මානවීය බැඳීම්වලින් එක්ව වෙසෙමුයි, යන්න ඔහුගේ නිර්මාණ කෘති තුළින් අපට කියයි.
ගාමිණී දන්වත්ත ලියනගේ යනු චිත්ර ශිල්පියකු පමණක් නොව, විද්යාවේ නිරවද්යතාවය හා කලාවේ මානවීය ගැඹුර යා කරන දාර්ශනිකයකු වන අතර, ඔහුගේ කලාව ආදරයේ අධ්යාත්මික මානය නිරන්තරයෙන් අප ඉදිරියේ තබයි.
පෙබරවාරි 13 සහ 14 දිනවල ලයනල් වෙන්ඩ්ට් කලාගාරයේදී, රසායනාගාර පරීක්ෂකවරයකුගේ නිරීක්ෂණ ශක්තියත්, කලාකරුවකුගේ සංවේදී හදවතත් මුසු කර නිමැවූ මෙම අපූර්ව වරණ ලෝකය දැක ගැනීමට ඔබටත් හැකිය. එය ආදරය නම් මානව බැඳීමේ සරල හා ගැඹුරු සත්යය යලි අමතක නොවන ආකාරයෙන් අප තුළ චිත්රණය කරනු ඇත.
