09/08/2026
മൂവാറ്റുപുഴയുടെ വ്യാപാരചരിത്രത്തിലെ ഒരു സുവർണ അധ്യായം
കെ. കെ. അന്ത്രു – സി. എം. മമ്മിക്കുട്ടി – എം. ആലിക്കുട്ടി – കെ. എം. സീതി കൂട്ടുകെട്ടും, തൊടുപുഴയിലെ എം. കലന്തൻ (എം.കെ.എസ്.) സ്ഥാപനവും
മൂവാറ്റുപുഴയുടെ ചരിത്രം ക്ഷേത്രങ്ങളുടെയും പള്ളികളുടെയും നദികളുടെയും മാത്രം ചരിത്രമല്ല. അത് അധ്വാനത്തിന്റെയും വ്യാപാരത്തിന്റെയും പരസ്പര വിശ്വാസത്തിന്റെയും ആത്മാർത്ഥമായ മനുഷ്യബന്ധങ്ങളുടെയും ചരിത്രം കൂടിയാണ്.
പുരാതനകാലം മുതൽ തന്നെ മധ്യകേരളത്തിലെ പ്രധാന വ്യാപാരകേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നായി വളർന്നുവന്ന മൂവാറ്റുപുഴയിലേക്ക് മലനാടുകളിൽ നിന്ന് തടി, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ, കാർഷികോൽപ്പന്നങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ നദിമാർഗവും കരമാർഗവും എത്തിച്ചേർന്നിരുന്നു. പിന്നീട് ഇവ കേരളത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് വിതരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
ഈ വ്യാപാരപാരമ്പര്യത്തിൽ വിശ്വാസത്തിന്റെയും സത്യസന്ധതയുടെയും പ്രതീകങ്ങളായി ഇന്നും ഓർക്കപ്പെടുന്ന പേരുകളാണ് കെ. കെ. അന്ത്രു, സി. എം. മമ്മിക്കുട്ടി, എം. ആലിക്കുട്ടി, കെ. എം. സീതി എന്നിവർ. അതോടൊപ്പം തൊടുപുഴയിലെ എം. കലന്തൻ (എം.കെ.എസ്.) സ്ഥാപനവും തടി വ്യാപാരരംഗത്ത് ശ്രദ്ധേയമായ സ്ഥാനം വഹിച്ചിരുന്നു.
ഇവർ വെറും വ്യാപാരപങ്കാളികൾ മാത്രമായിരുന്നില്ല. പരസ്പര വിശ്വാസത്തിലും ആത്മാർത്ഥമായ സൗഹൃദത്തിലും അധിഷ്ഠിതമായ ഒരു ബന്ധമാണ് അവർ ജീവിതകാലം മുഴുവൻ കാത്തുസൂക്ഷിച്ചത്. ലാഭനഷ്ടങ്ങൾക്കപ്പുറം മനുഷ്യബന്ധങ്ങൾക്ക് വില കൽപ്പിച്ച ഒരു തലമുറ.
അവരുടെ വിജയത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ മൂലധനം പണമല്ലായിരുന്നു—
വിശ്വാസമായിരുന്നു.
മാഹിയിൽ നിന്ന് മൂവാറ്റുപുഴയിലേക്ക്
ഈ ചരിത്രത്തിലെ പ്രധാന വ്യക്തിത്വമാണ് മമ്മി ഉപ്പാപ്പ.
മാഹിയിൽ നിന്ന് തടി വ്യാപാരത്തിനായി മൂവാറ്റുപുഴയിലെത്തിയ അദ്ദേഹം പിന്നീട് ഇവിടെ സ്ഥിരതാമസമാക്കി. അധ്വാനവും ദീർഘവീക്ഷണവും വ്യാപാരബുദ്ധിയും കൈമുതലാക്കി വളരെ ചുരുങ്ങിയ കാലത്തിനുള്ളിൽ അദ്ദേഹം മൂവാറ്റുപുഴയിലെ പ്രമുഖ വ്യാപാരികളിലൊരാളായി മാറി.
മൂവാറ്റുപുഴയിൽ നിന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ വിവാഹം. ആ ബന്ധത്തിൽ അന്ത്രു എന്ന മകനും അലീമ, മറിയം എന്നീ പെൺമക്കളും ജനിച്ചു. മറിയത്തിന്റെ മകനായിരുന്നു സി. എം. മമ്മിക്കുട്ടി.
ഭാര്യയുടെ നിര്യാണശേഷം മമ്മി ഉപ്പാപ്പ വീണ്ടും വിവാഹിതനായി. ആ ബന്ധത്തിൽ കലന്തൻ, ആലിക്കുട്ടി എന്നീ ആൺമക്കളും ബീവി, ഐഷ, റുക്കിയ എന്നീ പെൺമക്കളും ജനിച്ചു.
ഇതിൽ ഐഷയെ കെ. കെ. അന്ത്രു വിവാഹം ചെയ്തതോടെ, കുടുംബബന്ധവും വ്യാപാരബന്ധവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം കൂടുതൽ ശക്തമായി.
കച്ചേരിത്താഴത്തെ മാളികയും സ്വത്തുക്കളും
മമ്മി ഉപ്പാപ്പ സമ്പാദിച്ച വിശാലമായ സ്വത്തുക്കൾ അന്നത്തെ മൂവാറ്റുപുഴയിലെ പ്രധാന ആസ്തികളിലൊന്നായിരുന്നു.
ആദ്യ വിവാഹത്തിലെ മക്കൾക്കായി അദ്ദേഹം വലിയൊരു ഭാഗം സ്വത്തുക്കൾ എഴുതി നൽകി. അതിൽ കച്ചേരിത്താഴത്തെ പ്രശസ്തമായ മാളികക്കെട്ടിടവും അതിനോടു ചേർന്ന സ്ഥലവും, പുഴയോരത്തെ ചേരിക്കത്തോട്ടം വീടും വിശാലമായ സ്ഥലവും ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു.
കച്ചേരിത്താഴത്തെ ആ മാളിക ഒരു വീടു മാത്രമായിരുന്നില്ല. അത് മൂവാറ്റുപുഴയിലെ വ്യാപാരലോകത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന കേന്ദ്രം കൂടിയായിരുന്നു.
മാളികയുടെ മുകളിലത്തെ നിലയിൽ “Moulana Timber Merchants” എന്ന പേരിൽ വ്യാപാര ഓഫീസ് പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു. തടി വ്യാപാരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇടപാടുകളും കരാറുകളും അവിടെ നിന്നായിരുന്നു നടന്നിരുന്നത്.
തടി വ്യാപാരത്തിലെ വിശ്വാസത്തിന്റെ പേര്
റോഡുകൾ ഇന്നത്തെ പോലെ വികസിച്ചിട്ടില്ലാത്ത കാലത്ത് നദികളായിരുന്നു പ്രധാന ഗതാഗതമാർഗം.
മലനാടുകളിൽ നിന്ന് വലിയ തടികൾ നദിയിലൂടെ ഒഴുക്കി മൂവാറ്റുപുഴയിലെത്തിക്കുകയും അവിടെ നിന്ന് വിവിധ മില്ലുകളിലേക്കും വ്യാപാരകേന്ദ്രങ്ങളിലേക്കും എത്തിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.
ഈ തടി വ്യാപാരരംഗത്ത് കെ. കെ. അന്ത്രു, സി. എം. മമ്മിക്കുട്ടി, എം. ആലിക്കുട്ടി, കെ. എം. സീതി എന്നിവരും തൊടുപുഴയിലെ എം. കലന്തൻ (എം.കെ.എസ്.) സ്ഥാപനവും വിശ്വാസത്തിന്റെ പര്യായങ്ങളായിരുന്നു.
അവരുടെ വാക്കിന് ഒരു രേഖാമൂലമുള്ള കരാറിനേക്കാൾ വിലയുണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് പഴയ തലമുറയിലെ വ്യാപാരികൾ ഓർമ്മിക്കുന്നു.
വ്യാപാരത്തിൽ ലാഭം നേടുന്നതിനേക്കാൾ വിശ്വാസം നേടുന്നതിന് പ്രാധാന്യം നൽകിയിരുന്ന കാലം.
മൂവാറ്റുപുഴയിലെ ആദ്യകാല പെട്രോൾ പമ്പ്
മൂവാറ്റുപുഴയുടെ ആധുനിക ചരിത്രത്തിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന അധ്യായമാണ് 1930-കളിൽ കച്ചേരിത്താഴത്ത് സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട പെട്രോൾ പമ്പ്.
ആദ്യകാലത്ത് Standard Oil / Socony-Vacuum എന്ന പേരിലും പിന്നീട് Mobil Oil എന്ന പേരിലുമാണ് ഇത് പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്. ചുവന്ന നിറത്തിലുള്ള പറക്കുന്ന കുതിരയായ Pegasus ലോഗോ അന്നത്തെ യാത്രികർക്കും വാഹന ഉടമകൾക്കും സുപരിചിതമായിരുന്നു.
വാഹനങ്ങൾ വളരെ വിരളമായിരുന്ന കാലത്തുപോലും ഈ പെട്രോൾ പമ്പ് മൂവാറ്റുപുഴയുടെ വളർന്നുവരുന്ന ഗതാഗതരംഗത്തിന്റെ പ്രതീകമായി മാറി.
പമ്പിന് സമീപത്തെ കിണറ്റിൽ നിന്ന് വെള്ളം കോരി വാഹനങ്ങൾ കഴുകിയിരുന്ന കാഴ്ചകൾ പഴയ തലമുറയുടെ ഓർമ്മകളിൽ ഇന്നും ജീവിക്കുന്നു.
കച്ചേരിത്താഴത്തെ പാലവും മാളികയും – ഒരു പഴയ ഓർമ്മ
കച്ചേരിത്താഴത്ത് പാലം നിർമ്മിക്കുന്ന സമയത്ത് മമ്മി ഉപ്പാപ്പയുടെ മാളിക പൊളിക്കേണ്ട സാഹചര്യമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നാണ് പ്രാദേശികമായി പറയപ്പെടുന്ന ഓർമ്മ.
എന്നാൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണാധികാരികളുമായുണ്ടായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ നല്ല ബന്ധവും സ്വാധീനവും കാരണം പാലത്തിന്റെ രൂപരേഖയിൽ ചെറിയൊരു വളവ് വരുത്തി മാളിക സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടുവെന്നാണ് പഴമക്കാർ പറയുന്നത്.
അതുപോലെ, പാലത്തിന്റെ ബലം പരിശോധിക്കുന്നതിനായി മമ്മി ഉപ്പാപ്പയുടെ പന്ത്രണ്ട് ആനകളെ പാലത്തിലൂടെ നടത്തിച്ച് പരീക്ഷണം നടത്തിയെന്ന കഥയും തലമുറകളിലൂടെ കൈമാറിവരുന്ന ഒരു പ്രാദേശിക ഓർമ്മയാണ്.
ചരിത്രരേഖകളുടെ കൃത്യതയ്ക്ക് അതീതമായി, ഇത്തരം ഓർമ്മകൾ ഒരു കാലഘട്ടത്തിന്റെ സാമൂഹികവും വ്യാപാരപരവുമായ അന്തരീക്ഷം നമ്മിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു.
ഒരു കാലഘട്ടത്തിന്റെ അവസാനം
1958–59 കാലഘട്ടത്തോടെ പെട്രോൾ പമ്പിന്റെ പ്രവർത്തനം അവസാനിച്ചു. വിദേശ എണ്ണക്കമ്പനികളുടെ പുനഃസംഘടനയും വ്യാപാരരംഗത്തുണ്ടായ മാറ്റങ്ങളും ഇതിന് പ്രധാന കാരണങ്ങളായിരുന്നുവെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
പിന്നീട് സ്ഥലത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം മൂവാറ്റുപുഴ മുനിസിപ്പാലിറ്റിക്കായി ഏറ്റെടുത്തു.
കാലം കടന്നുപോയി.
ഒരു കാലഘട്ടത്തെ സമ്പന്നമാക്കിയ ഈ മഹാന്മാരും ഓരോരുത്തരായി നമ്മെ വിട്ടുപിരിഞ്ഞു.
സി. എം. മമ്മിക്കുട്ടി – 1990 (76-ാം വയസ്സ്)
കെ. കെ. അന്ത്രു – 1992 (86-ാം വയസ്സ്)
എം. കലന്തൻ – 1995 (80-ാം വയസ്സ്)
എം. ആലിക്കുട്ടി – 2005 (96-ാം വയസ്സ്)
കെ. എം. സീതി – 2006 (92-ാം വയസ്സ്)
പക്ഷേ, അവർ പകർന്നുനൽകിയ വിശ്വാസവും സൗഹൃദവും സത്യസന്ധതയും ഇന്നും മൂവാറ്റുപുഴയുടെയും തൊടുപുഴയുടെയും വ്യാപാരചരിത്രത്തിന്റെ അവിഭാജ്യഘടകമാണ്.
ഇന്ന് വ്യാപാരവിജയം കണക്കുകളിലും ലാഭനഷ്ടങ്ങളിലുമാണ് അളക്കപ്പെടുന്നത്. എന്നാൽ ആ തലമുറയുടെ ജീവിതം നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന ഒരു മഹത്തായ സത്യമുണ്ട്:
“വിശ്വാസം തന്നെയാണ് ഏറ്റവും വലിയ മൂലധനം.”
മൂവാറ്റുപുഴയുടെ ചരിത്രം പൂർണമാകണമെങ്കിൽ അതിന്റെ വ്യാപാരചരിത്രത്തിലും സാമൂഹികചരിത്രത്തിലും കെ. കെ. അന്ത്രു, സി. എം. മമ്മിക്കുട്ടി, എം. ആലിക്കുട്ടി, കെ. എം. സീതി, തൊടുപുഴയിലെ എം. കലന്തൻ (എം.കെ.എസ്.) എന്നിവരുടെ സംഭാവനകൾക്ക് അർഹമായ സ്ഥാനം നൽകേണ്ടതുണ്ട്.
അവർ കെട്ടിപ്പടുത്തത് വ്യാപാരസ്ഥാപനങ്ങൾ മാത്രമായിരുന്നില്ല.
ഒരു നഗരത്തിന്റെ വിശ്വാസത്തിന്റെയും സത്യസന്ധതയുടെയും മനുഷ്യബന്ധങ്ങളുടെയും പാരമ്പര്യം കൂടിയായിരുന്നു.
ആ മഹാന്മാർക്ക് ആദരാഞ്ജലികൾ.
അവരുടെ ഓർമ്മകൾ എന്നും മൂവാറ്റുപുഴയുടെയും തൊടുപുഴയുടെയും ചരിത്രത്തിൽ സുവർണലിപികളാൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെടട്ടെ. 🙏
— കെ. കെ. അന്ത്രു, സി. എം. മമ്മിക്കുട്ടി, എം. ആലിക്കുട്ടി, കെ. എം. സീതി, എം. കലന്തൻ എന്നിവരുടെ സ്മരണയ്ക്ക് മുന്നിൽ ആദരപൂർവ്വം.
കെ .എ .മൂസ മൂവാറ്റുപുഴ