14/09/2026
Great preview written by Rado Chmiel from UK LIVE - wiadomości z Wielkiej Brytanii
Please see the English version below 👇
Good Bye, Lenin!: when the truth becomes too inconvenient. Cinema Social Club returns with another film night – by Rado Chmiel
A lie usually starts innocently enough. “Don’t tell her yet.” “Let her rest.” “We’ll work something out.” The problem begins when someone wakes from a coma to a world that no longer exists, and his son decides to do everything he can to make sure she doesn’t notice.
Berlin, 1989. The Berlin Wall comes down, the German Democratic Republic is passing into history, and Alex has to find a way to make sure his staunchly socialist mother doesn’t find out about any of it. So he begins constructing an alternative reality for her, one in which nothing has changed. Before long, the problem is simply that maintaining one lie requires another ten, followed by several jars of gherkins, entirely fictional television news broadcasts and increasingly desperate attempts to convince his own mother that capitalism has not, in fact, invaded their lives.
That is the starting point of “Good Bye, Lenin!”, Wolfgang Becker’s film which turned an absurd family story into one of the most distinctive German comedies of the past few decades. And although more than two decades have passed since its release, the story has lost none of its relevance. Beneath the humour lies a story about memory, family, change and the need to protect someone we love from a reality that has simply arrived too suddenly.
Alex is not trying to deceive his mother for his own convenience. He wants to protect her, while gradually finding himself recreating a world that no longer exists. The longer his little deception continues, the more the boundary between lies and reality begins to disappear. And this is where Becker’s film becomes far more interesting than its plot summary might suggest. Because, to some extent, we all construct our own versions of the past, choosing what we want to remember and leaving the rest somewhere outside the frame.
On Saturday, 19 September, this is the film that will be shown on the big screen at the Museum of Liverpool as part of another event organised by Cinema Social Club. This time, however, the screening will be about more than simply revisiting the story of Alex and his mother. The organisers have prepared an event exploring the history and memory of the GDR, making it a subject that practically begs to be discussed alongside this film.
Before the screening, Professor Anna Saunders from the University of Liverpool will talk about the history and memory of the German Democratic Republic, while the post-screening discussion will be led by Ross Montgomery from Liverpool German Stammtisch. The film will be shown with English subtitles, so even if your knowledge of German ends with “danke” and “Achtung”, you will not have to spend two hours trying to work out what is happening on screen.
When cinema becomes a conversation
This is precisely what makes Cinema Social Club’s events stand out from ordinary screenings. Here, a film is not simply a product that begins when the lights go down and ends when the credits roll. It is meant to be the beginning of a conversation, rather than the end of one. At previous events, the club has combined screenings with discussions, social issues and charitable causes, giving audiences something more than another two hours spent sitting in a cinema seat.
This time, there is also the launch of a new series, Media on Trial, which will create space for conversations about the media and their role in shaping our understanding of reality. It would be difficult to imagine a better film with which to begin such a series than the story of a man who uses fictional television programmes to create his own version of the world.
After all, Alex is doing exactly what the media have been doing forever: selecting certain facts, leaving others out, arranging them into a particular narrative and convincing the audience that this is what reality actually looks like. The only difference is that his audience consists of exactly one person, sitting in his own flat.
Cinema Social Club has another reason to celebrate
Saturday’s event comes at an interesting time for Cinema Social Club itself, with the Liverpool-based film initiative having been nominated for the Cinema For All Cinema for All Awards in two categories: Film Programming Award and Marketing and Publicity Award.
This is no longer simply a friendly little local club that puts on the occasional film screening at the Museum of Liverpool. The nominations show that an initiative which has been built consistently over time is beginning to attract attention beyond Liverpool itself. And looking at its previous events, it is not particularly difficult to see why. From the beginning, Cinema Social Club has tried to do more than sell tickets to a screening. The film is meant to be a starting point for conversation, meeting people and discovering different perspectives on the same story.
We have already had “EO”, which became an opportunity to talk about humanity and the world from the perspective of... a donkey, as well as earlier screenings connecting cinema with social issues, culture and charitable work. In the case of “Good Bye, Lenin!”, this approach feels almost tailor-made, because it would be difficult to find a film that invites more discussion about history, memory and the different ways in which we can remember the same world.
I have previously had the pleasure of writing about Cinema Social Club’s events and the work of Honorata Mikołajew, who stands behind the initiative, as well as the wider team supporting the idea. What I particularly like about local cultural initiatives is that moment when they stop being simply an idea shared by a handful of people and start creating a community of their own. They do not need grand declarations or a budget resembling the financing of a small country. They need a good idea, consistency and people who genuinely want to do something for others. The rest can be left to marketing, although sometimes the best publicity is simply the fact that people leave an event wanting to come back.
And that is precisely why 19 September is worth a trip to the Museum of Liverpool. Doors open at 1.30pm, with the screening starting at 2pm. Tickets cost £5, and the organisers have also prepared free merchandise and a prize draw.
“Good Bye, Lenin!” feels particularly well suited to this setting because beneath all the humour lies a story about a world that ended faster than people had time to say goodbye to it, and about how much we sometimes need stories that allow us to make sense of that world once again. Cinema Social Club is doing something rather different, though: instead of trying to recreate the past, it is creating a space where people can talk about it. Perhaps that is where the real value of local cultural initiatives lies. They do not need red carpets, grand declarations or budgets resembling the financing of a small country. They need a good idea, a few people willing to keep building on it, and an audience that does not necessarily want to rush straight home once the film is over.
Cinema Social Club is therefore inviting audiences to “Good Bye, Lenin!” at the Museum of Liverpool. There will be a film, there will be a conversation, there will be a bit of history and a healthy dose of German absurdity. And for five quid, it is certainly a better way to spend a Saturday afternoon than another two hours scrolling through the internet while the algorithm tries to convince us that we desperately need a new frying pan, a productivity course and a video featuring a cat. Although, to be fair, the algorithm might have a point about that last one.
„Good Bye, Lenin!”, czyli kiedy prawda staje się zbyt niewygodna. Cinema Social Club wraca z kolejnym filmowym spotkaniem – zaprasza Rado Chmiel.
Kłamstwo zazwyczaj zaczyna się niewinnie. „Nie mów jej jeszcze”. „Niech odpocznie”. „Jakoś to wyjaśnimy”. Problem zaczyna się wtedy, kiedy człowiek budzi się ze śpiączki w świecie, który przestał istnieć, a jego syn postanawia zrobić wszystko, żeby tego nie zauważył.
Berlin, 1989 rok. Mur berliński upada, Niemiecka Republika Demokratyczna właśnie przechodzi do historii, a Alex musi znaleźć sposób, by jego zagorzała socjalistyczna matka nie dowiedziała się o tym wszystkim. Zaczyna więc budować dla niej alternatywną rzeczywistość, w której nic się nie zmieniło. Z czasem problem polega już tylko na tym, że utrzymanie jednego kłamstwa wymaga kolejnych dziesięciu, a potem jeszcze kilku słoików ogórków, fikcyjnych wiadomości telewizyjnych i coraz bardziej desperackich prób przekonania własnej matki, że kapitalizm jednak nie wdarł się do ich życia.
To właśnie punkt wyjścia „Good Bye, Lenin!”, filmu Wolfganga Beckera, który z absurdalnej historii rodzinnej zrobił jedną z najbardziej charakterystycznych niemieckich komedii ostatnich dekad. I choć od premiery minęły już ponad dwie dekady, jego historia wcale się nie zestarzała. Pod warstwą humoru kryje się bowiem opowieść o pamięci, rodzinie, zmianie i potrzebie ochronienia kogoś bliskiego przed rzeczywistością, która okazała się dla niego zbyt gwałtowna.
Alex nie próbuje oszukać matki dla własnej wygody. Chce ją ochronić, a przy okazji sam zaczyna odtwarzać świat, który już nie istnieje. Im dłużej trwa jego mała mistyfikacja, tym bardziej zaczyna się zacierać granica między kłamstwem a rzeczywistością. I właśnie tutaj film Beckera robi się znacznie ciekawszy, niż sugerowałby sam opis fabuły. Bo przecież wszyscy w jakimś stopniu budujemy własne wersje przeszłości, wybieramy z niej to, co chcemy pamiętać, a resztę zostawiamy gdzieś poza kadrem.
W sobotę, 19 września, właśnie ten film zobaczymy na dużym ekranie w Museum of Liverpool podczas kolejnego wydarzenia organizowanego przez Cinema Social Club. Tym razem projekcja będzie jednak czymś więcej niż tylko okazją do ponownego obejrzenia historii Alexa i jego matki. Organizatorzy przygotowali spotkanie poświęcone historii i pamięci NRD, a więc tematowi, który w przypadku tego filmu właściwie sam prosi się o rozmowę.
Przed seansem profesor Anna Saunders z University of Liverpool opowie o historii i pamięci Niemieckiej Republiki Demokratycznej, natomiast po projekcji odbędzie się dyskusja prowadzona przez Rossa Montgomery'ego z Liverpool German Stammtisch. Film zostanie pokazany z angielskimi napisami, więc nawet jeśli znajomość niemieckiego kończy się u Was na „danke” i „Achtung”, tym razem nie trzeba będzie przez dwie godziny zgadywać, co właściwie dzieje się na ekranie.
Kiedy kino zaczyna być rozmową
To właśnie ten element sprawia, że wydarzenia Cinema Social Club wyróżniają się na tle zwykłych projekcji. Film nie jest tutaj produktem, który zaczyna się wraz ze zgaszeniem świateł i kończy wraz z napisami końcowymi. Ma być początkiem rozmowy, a nie jej końcem. W przypadku wcześniejszych wydarzeń klub łączył projekcje z dyskusjami, tematami społecznymi i działalnością charytatywną, dzięki czemu widzowie dostawali coś więcej niż kolejne dwie godziny spędzone w kinowym fotelu.
Tym razem dochodzi do tego jeszcze inauguracja nowej serii „Media on Trial”, która ma otworzyć przestrzeń do rozmowy o mediach i ich roli w kształtowaniu rzeczywistości. Trudno chyba wymyślić lepszy film na rozpoczęcie takiego cyklu niż historię człowieka, który z pomocą fikcyjnych programów telewizyjnych próbuje stworzyć własną wersję świata.
W końcu Alex robi dokładnie to, co media potrafią robić od zawsze: wybiera fakty, pomija inne, układa z nich określoną narrację i przekonuje odbiorcę, że właśnie tak wygląda rzeczywistość. Różnica polega na tym, że jego widownia liczy dokładnie jedną osobę i siedzi w jego własnym mieszkaniu.
Cinema Social Club ma zresztą powód do świętowania
Sobotnie wydarzenie przychodzi w całkiem ciekawym momencie dla samego Cinema Social Club, bo liverpoolskiej inicjatywie filmowej udało się znaleźć w gronie nominowanych do Cinema for All Awards aż w dwóch kategoriach: Film Programming Award oraz Marketing and Publicity Award.
To już nie jest tylko sympatyczny lokalny klubik, który raz na jakiś czas organizuje pokaz filmu w Museum of Liverpool. Nominacja pokazuje, że konsekwentnie budowana inicjatywa zaczyna być zauważana również szerzej, poza samym Liverpoolem. A patrząc na wcześniejsze wydarzenia, trudno się temu specjalnie dziwić. Cinema Social Club od początku próbuje robić coś więcej niż sprzedawać bilety na seans. Film ma być punktem wyjścia do rozmowy, spotkania i poznania ludzi, którzy patrzą na tę samą historię z zupełnie różnych perspektyw.
Mieliśmy już przecież „IO”, które stało się okazją do rozmowy o człowieku i świecie oglądanym z perspektywy... osła, a także wcześniejsze projekcje łączące kino z tematami społecznymi, kulturą i działalnością charytatywną. W przypadku „Good Bye, Lenin!” ten model pasuje wręcz idealnie, bo trudno byłoby znaleźć film, który bardziej prowokuje do rozmowy o historii, pamięci i tym, jak różnie możemy pamiętać ten sam świat.
Miałem zresztą przyjemność pisać już wcześniej o wydarzeniach Cinema Social Club i o pracy Honoraty Mikołajew, która stoi za tą inicjatywą, jak i całego zespołu wspierającego stojącego za tą ideą. W lokalnych inicjatywach kulturalnych najbardziej lubię właśnie ten moment, kiedy przestają być tylko pomysłem kilku osób, a zaczynają tworzyć własną społeczność. Nie potrzebują przy tym wielkich deklaracji ani budżetu przypominającego finansowanie małego państwa. Wystarczy dobry pomysł, konsekwencja i ludzie, którym chce się robić coś dla innych. Resztę można próbować załatwić marketingiem, chociaż czasem najlepszą reklamą okazuje się po prostu fakt, że ludzie wychodzą z wydarzenia i chcą wrócić.
I właśnie dlatego 19 września warto zajrzeć do Museum of Liverpool. Drzwi otwierają się o 13:30, a projekcja rozpocznie się o 14:00. Bilet kosztuje £5, a organizatorzy przygotowali również darmowe gadżety oraz losowanie nagród.
„Good Bye, Lenin!” pasuje tutaj wyjątkowo dobrze, bo pod całą warstwą żartu kryje się historia o świecie, który skończył się szybciej, niż ludzie zdążyli się z nim pożegnać, oraz o tym, jak bardzo potrzebujemy czasem opowieści, które pozwalają nam ten świat jeszcze raz poukładać. Tym razem Cinema Social Club nie próbuje jednak odtwarzać przeszłości, lecz daje ludziom przestrzeń, żeby o niej porozmawiać. I może właśnie w tym tkwi największa wartość takich lokalnych inicjatyw: nie potrzebują czerwonych dywanów, wielkich deklaracji ani budżetu przypominającego finansowanie małego państwa. Wystarczy dobry pomysł, kilka osób, którym chce się go konsekwentnie realizować, i publiczność, która po seansie niekoniecznie od razu chce wracać do domu.
Cinema Social Club zaprasza więc na „Good Bye, Lenin!”. Będzie film, będzie rozmowa, będzie trochę historii i trochę niemieckiego absurdu. A za pięć funtów to zdecydowanie lepszy sposób na sobotnie popołudnie niż kolejne dwie godziny scrollowania internetu, podczas których algorytm spróbuje nam udowodnić, że koniecznie potrzebujemy nowej patelni, kursu produktywności i filmu z kotem. Choć z tym ostatnim akurat algorytm może mieć rację.