05/06/2023
Zhan Ziqian (展子虔)
Spring outing (游春圖)
ภาพท่องวสันต์
Ink and color on silk, 43 x 80.5 ซม.
The Palace Museum, Beijing
จั๋นจื่อเฉียน (展子虔 ประมาณ ค.ศ. 545 – 618) มีประวัติความเป็นมาค่อนข้างคลุมเครือ จึงไม่สามารถทราบถึงปีเกิดและตายได้แน่ชัด ทราบแต่เพียงบันทึกที่ว่า เป็นชาวเมืองป๋อไห่ (ปัจจุบันคือเมืองหยางซิ่น มณฑลซานตง) สมัยราชวงศ์สุย (隋 Sui dynasty, ค.ศ. 581–618) เคยรับราชการในตำแหน่งเฉาซ่านต้าฟู (朝散大夫) และจั้งเน่ยตูตู่ (帳內都督) แม้มีบันทึกว่าเขาเคยวาดภาพในหัวข้อพุทธศาสนา ภาพบุคคล และภาพม้า แต่ไม่มีหลงเหลือให้เห็นในปัจจุบัน คงมีแต่เพียงผลงานจิตรกรรมเพียงภาพเดียวที่เหลืออยู่ให้เห็นทุกวันนี้ และเป็น “ภาพจิตรกรรมทิวทัศน์ภาพแรก” ในประวัติศาสตร์จิตรกรรมจีน
“ภาพท่องวสันต์” หรือ โหยวชุนถู《游春圖》ของจั๋นจื่อเฉียนเป็นภาพวาดแบบแนวนอนโดยแบ่งองค์ประกอบเป็นสองส่วน การจัดแบ่งพื้นที่ใช้การจัดมุมมองเชิงพื้นที่ได้อย่างเหมาะสม แสดงบรรยากาศของทิวทัศน์ขุนเขาและสายน้ำในอุดมคติ เป็นช่วงเวลาแห่งความสุขและความอบอุ่นของบรรยากาศยามต้นฤดูใบไม้ผลิ มีการใช้ทักษะการลงรายละเอียดชัดเจน ลายเส้นรอยพู่กันที่ยังคงคมชัด รอยพู่กันมีทั้งหนักและเบา สว่างและเข้มสลับกันไปมา แม้จะมีบางส่วนเลือนหายในรายละเอียดไปตามกาลเวลาก็ตาม สีเขียวของทิวเขายังคงปรากฎค่อนข้างชัดเจน ภาพของเทือกเขาทางด้านขวา จัดวางเรียงรายตามจังหวะลดหลั่นไปตามขนาดที่แตกต่างกัน มีกลุ่มสีเขียวของต้นไม้บนยอดดอยและต้นไม้ตามเนินและสันเขาสูง ท่ามกลางเมฆสีขาวที่โอบล้อมอยู่รอบขุนเขา ในขณะเดียวกัน ยังสะท้อนให้เห็นถึงอิทธิพลของปรัชญาสำนักเต๋าอย่างเด่นชัดในการเน้นที่ขนาดและสัดส่วนของภูเขาในธรรมชาติ ภาพของคนที่เห็นในภาพคล้ายกำลังอยู่ระหว่างการเดินทางไปอย่างอิสระเสรี ซึ่งประมวลจากการจัดองค์ประกอบเช่นนี้ย่อมนึกถึงคำกล่าวของจวงจื่อ ปราชญ์สำนักเต๋าคนสำคัญที่ให้แนวคิดเรื่องอิสรจร การเดินทางอย่างอิสระเสรี การปล่อยวางจิตใจให้ดำรงอยู่ร่วมกับธรรมชาติอย่างมีความสุข
ที่มาภาพ :
https://www.dpm.org.cn/collection/paint/234623.html