31/10/2025
๐๐ฎ๐ฏ๐๐ป๐ด๐ฎ๐ป ๐๐ด๐ฎ๐บ๐ฎ ๐ฑ๐ฎ๐ป ๐๐๐ฑ๐ฎ๐๐ฎ ๐๐ฎ๐ป๐ด ๐๐ฎ๐ฟ๐บ๐ผ๐ป๐ถ ๐ฑ๐ถ ๐ฆ๐ฎ๐ฏ๐ฎ๐ต
Di negeri Sabah, satu fenomena sosial yang luar biasa ialah bagaimana masjid, gereja, dan rumah ibadat dari pelbagai agama seringkali berdiri bersebelahan bukan hanya secara fizikal, tetapi juga dalam semangat hidup yang bersama-sama. Warga Sabah di sini, tanpa mengira etnik atau kepercayaan, menunjukkan bahawa perbezaan bukan penghalang tetapi jembatan untuk saling hormat menghormati saling menjaga. Sebuah kajian menunjukkan bahawa โkedekatan rumah ibadat dalam satu kawasan menggariskan solidariti sosial dalam masyarakat majmuk Sabahโ.
Contohnya, bekas Ketua Menteri Sabah, Salleh Said Keruak, pernah menyatakan bahawa:
โFor the people of Sabah, our differences in religion and race are not an obstacle to unity.โ
Daily Express
Pada masa yang sama, inisiatif kerajaan negeri turut menyokong perkara ini: bantuan kewangan diberikan kepada rumah ibadat bukan-Islam sebagai simbol komitmen terhadap masyarakat berbilang agama.
Mengapa Sabah mampu mencapai tahap ini? Beberapa faktor utama ialah:
Kepelbagaian etnik dan agama yang wujud lama dalam struktur masyarakatnya menjadikan budaya toleransi sebahagian daripada kehidupan harian.
Komuniti yang secara fizikal hidup berhampiran antara satu sama lain, termasuk dalam ruang โselangโ antara etnik/agama, yang membantu membina interaksi sehari-hari dan pemahaman bersama.
Pendekatan yang menekankan persaudaraan dan kerjasama dalam masyarakat bukan semata persaingan atau pengasingan. Sebuah artikel menegaskan bahawa kewujudan rumah ibadat yang dekat memang membezakan pengalaman masyarakat di Sabah daripada banyak tempat lain.
ejournal.um.edu Suraya Sintang
Walaupun begitu, harmoni ini bukan bermakna tiada cabaran langsung. Ancaman seperti ekstremisme atau perpecahan masih wujud tetapi semangat โhidup bersamaโ ini telah membina asas kuat yang membolehkan masyarakat Sabah menempuh perbezaan dengan lebih aman. Penekanan kepada pendidikan, kefahaman, dan sistem yang inklusif dilihat sebagai antara jalan ke hadapan.
Akhirnya, apa bermakna semuanya ini bagi kita sebagai individu? Ia mengajar bahawa hormat kepada agama dan budaya orang lain bukan tanda kelemahan sebaliknya tanda kematangan dan kewarasan. Di Sabah, kita lihat bahawa amalan kerjasama antara agama bukan sesuatu yang dibuat khas untuk slogan semata, tetapi nyata dalam kehidupan seharian: bukan hanya ketika perayaan atau majlis terbuka, tetapi dalam bantuan jiran-tetangga, dalam open house waktu raya, dalam senyuman di kedai kopi antara kaum dan bangsa.
