21/04/2026
Πέρα από το Χθες
Ένας ανθρωπολογικός περίπατος στα ίχνη
των αδερφών Μανάκια στις αρχές του 1900
Ένα έργο εικαστικής ανθρωπολογίας από τον Catalin D. Constantin
Άνοιγμα Έκθεσης: Τρίτη 21 Απριλίου 2026 στις 18:30
Διάρκεια: Τρίτη 21 έως Σάββατο 25 Απριλίου 2026
Καθημερινά 18:00 με 22:00
To Pikap -iσο-, Ολύμπου 57, 54631, Θεσσαλονίκη
Στον χώρο To Pikap -iσο- εγκαινιάζεται την Τρίτη 21 Απριλίου 2026, στις 18:30, η έκθεση φωτογραφίας με τίτλο «Πέρα από το χθες».
Πρόκειται για ένα ταξίδι στον χρόνο, το τοπίο και τη μνήμη, ένα έργο οπτικής ανθρωπολογίας που ανατρέχει στα φωτογραφικά ίχνη των αδελφών Μανάκια, των πρωτοπόρων φωτογράφων των αρχών του 20ού αιώνα, οι οποίοι πριν από περισσότερο από έναν αιώνα περιπλανήθηκαν στα Βαλκάνια με μια φωτογραφική μηχανή, αποτυπώνοντας έναν κόσμο στα πρόθυρα της νεωτερικότητας.
Η Θεσσαλονίκη, ως ιστορικό σταυροδρόμι της περιοχής, αποτελεί ένα ιδιαίτερα ταιριαστό πλαίσιο για αυτή τη συνάντηση παρελθόντος και παρόντος. Είναι, άλλωστε, και η πόλη όπου ο Ιανάκης Μανάκια πέρασε τα τελευταία χρόνια της ζωής του, προσδίδοντας στην έκθεση μια διακριτική βιογραφική διάσταση.
Σήμερα, στο To Pikap παρουσιάζεται το έργο οπτικής ανθρωπολογίας του Ρουμάνου ανθρωπολόγου Catalin D.
Constantin, ο οποίος για περισσότερο από μια δεκαετία διεξάγει ανθρωπολογική έρευνα σε όλο τον βαλκανικό χώρο. Επιστρέφει ξανά και ξανά στα τοπία που κάποτε απαθανάτισαν οι αδελφοί Μανάκια, αξιοποιώντας αρχειακές φωτογραφίες, παλιούς χάρτες και προφορικές μαρτυρίες, και ξαναφωτογραφίζει τις ίδιες σκηνές από το ακριβές σημείο, συχνά ακόμη και την ίδια ημερολογιακή ημέρα με τις πρωτότυπες.
Το αποτέλεσμα είναι ένας συγκινητικός οπτικός διάλογος που εκτείνεται σε περισσότερο από έναν αιώνα. Το παλιό συναντά το νέο, το παρελθόν το παρόν, και η πολιτισμική συνέχεια αναδεικνύεται μέσα από τις μεταβολές.
Οι επισκέπτες θα δουν πλάι-πλάι εικόνες από τις αρχές του 20ού αιώνα και από σήμερα, αφηγήσεις από την επιτόπια έρευνα και ίχνη ξεχασμένων μετακινούμενων διαδρομών που κάποτε διαμόρφωναν τη ζωή χιλιάδων ανθρώπων στις ορεινές κοιλάδες της Μακεδονίας και της Ηπείρου.
Η έκθεση αποτελεί έναν βαθύ φόρο τιμής όχι μόνο στους αδελφούς Μανάκια – πρωτοπόρους της φωτογραφίας και του πρώιμου βαλκανικού κινηματογράφου – αλλά και στη διαχρονική ζωτικότητα των βλάχικων κοινοτήτων της Πίνδου.
Σύντομο βιογραφικό Catalin D. Constantin
Ο Catalin D. Constantin είναι ανθρωπολόγος, εκδότης και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Βουκουρεστίου, όπου διδάσκει στο Τμήμα Γραμμάτων και διετέλεσε αντιπρύτανης της Σχολής (2016–2024). Το πρώτο του διδακτορικό, που ολοκληρώθηκε το 2011, επικεντρώθηκε στην καθημερινή ζωή στις ρουμανικές πόλεις στις αρχές του 20ού αιώνα.
Συνδυάζοντας το ενδιαφέρον του για τη φωτογραφία, τη γραφή και το ταξίδι, ολοκλήρωσε ένα δεύτερο διδακτορικό το 2014 στο Πανεπιστήμιο Αρχιτεκτονικής και Πολεοδομίας «Ion Mincu», σε μια σπάνια περίπτωση όπου το ανώτατο διδακτορικό στην αρχιτεκτονική απονεμήθηκε σε μη αρχιτέκτονα.
Έχει επιμεληθεί πολυάριθμους τόμους και φωτογραφικές εκδόσεις αφιερωμένες στη ρουμανική πολιτιστική κληρονομιά, συχνά αναλαμβάνοντας τόσο την επιμέλεια των κειμένων όσο και τον οπτικό σχεδιασμό. Το βιβλίο Windows of Bucharest and Their Stories (2015) γνώρισε μεγάλη επιτυχία, φτάνοντας στην κορυφή των πωλήσεων στη Ρουμανία.
Η έρευνά του επικεντρώνεται στις βλάχικες κοινότητες των Βαλκανίων και του Καυκάσου, όπου πραγματοποιεί μακροχρόνια επιτόπια έρευνα. Έχει παρουσιάσει εκθέσεις σε πολλές χώρες, μεταξύ άλλων στη Ρουμανία, την Ισπανία, την Τουρκία, τη Βουλγαρία, το Αζερμπαϊτζάν, τη Γεωργία, την Πολωνία, την Ελλάδα, την Ιρλανδία, την Ιταλία, τη Βόρεια Μακεδονία και την Πορτογαλία.
Για περισσότερες πληροφορίες:
🌐 Ελληνική έκδοση του έργου: https://beyondyesterday.org/el/beyondyesterday-project/
🌐 www.beyondyesterday.org
Για αιτήματα Τύπου, συνεντεύξεις ή πρόσβαση πριν τα εγκαίνια, παρακαλούμε επικοινωνήστε:
📧 [email protected]
📧 [email protected]
Beyond Yesterday
An Anthropological Walk Retracing the Path of the Manakia Brothers in the Early 1900s
A Visual Anthropology Project by Catalin D. Constantin
Opening: Tuesday, April 21, 2026, at 18:30
Exhibition duration: April 21–25, 2026
Everyday 18:00-22:00
To Pikap -iσο-, Olympou 57, 54631, Thessaloniki, Greece
More than a century ago, two brothers roamed the rugged Balkans with a camera, capturing a world on the brink of modernity. Today, that journey continues.
Beyond Yesterday, a visual anthropology project by Romanian anthropologist and cultural editor Catalin D. Constantin, is presented in Thessaloniki as part of its ongoing international journey. More than an exhibition, the project unfolds across time, landscape, and memory, retracing the photographic footsteps of Ianaki and Milton Manakia, pioneers of photography and early cinema in the Balkans.
Thessaloniki, a historic crossroads of the region, offers a particularly fitting setting for this encounter between past and present. It is also the city where Ianaki Manakia spent the final years of his life, adding a subtle biographical resonance to the exhibition.
For over a decade, Catalin D. Constantin has conducted
anthropological fieldwork throughout the Balkans. He has returned to the landscapes once captured by the Manakia brothers, working with archival photographs, old maps, and local oral histories. Using these sources, he has rephotographed the same scenes from the exact vantage points, sometimes even on the same calendar day.
The result is a compelling visual dialogue across more than a century. Past and present intersect, revealing both continuity and transformation within the cultural landscapes of the Balkans.
The exhibition pays tribute not only to the Manakia brothers, but also to the enduring vitality of Vlach communities in the Pindus Mountains. Visitors encounter side-by-side images from the early 1900s and today, alongside narratives of field encounters and traces of forgotten transhumance routes that once shaped life across Macedonia and Epirus.
As the Balkans continue to evolve, Beyond Yesterday poses a deceptively simple question: how much have the deep Balkans changed in a century?
Through photography, memory, and anthropological insight, the exhibition opens a window onto lives often thought forgotten, reminding us that cultural landscapes endure, much like the mountains themselves.
Catalin D. Constantin
Catalin D. Constantin is a cultural editor and anthropologist who teaches anthropology at the Faculty of Letters, University of Bucharest, where he also served as Vice-Dean from 2016 to 2024. His first PhD, completed in 2011, examined everyday life in Romanian cities at the beginning of the 20th century.
Combining his interest in photography, writing, and travel, he pursued a second PhD in 2014 at the “Ion Mincu” University of Architecture and Urbanism. This marked a rare academic distinction, as the university awarded its highest doctoral degree in architecture to a researcher outside the architectural profession.
He has coordinated several literary collections and edited numerous photography books dedicated to Romanian cultural heritage. In many of these projects, he develops both the editorial content and the visual concept, emphasizing the dialogue between text and image. The volume Windows of Bucharest and Their Stories (2015), coordinated by Catalin D. Constantin, became a national bestseller, reaching the top of Romania’s book sales charts shortly after publication.
His anthropological research focuses on the Balkans and the Caucasus, where he conducts long-term fieldwork. His exhibitions have been presented internationally, including in Romania, Spain, Turkey, Bulgaria, Azerbaijan, Georgia, Poland, Greece, Ireland, Italy, North Macedonia, and Portugal.
For more information:
🌐 Greek version of the project: https://beyondyesterday.org/el/beyondyesterday-project/
🌐 www.beyondyesterday.org
For press inquiries, interviews, or preview access, please contact:
📧 [email protected]
📧 [email protected]
A project by Peter Pan ART. Co-funded by the Administration of the National Cultural Fund (AFCN).
The project does not necessarily represent the official position of the Administration of the National Cultural Fund. AFCN shall not be held liable for the project's content or any use to which the project outcome might be put. These are the sole responsibility of the beneficiary of the funding.
