02/09/2026
Unudulmuş təbaşir qoxusu: Sahibsiz müəllimin susqun fəryadı
Bir millətin gələcəyinə cığır açan, əlindəki təbaşirlə qaranlıqları aydınladan müəllim bu gün öz bəxtinin alaqaranlığında təkbaşına buraxılıb. Cəmiyyətin mənəvi sütunu sayılan bu fədakar insanlar, təəssüf ki, artıq hər kəsin tapdalayıb keçdiyi, unudulmuş köhnə bir kitab kimi kənara atılır. Dəhlizlərdə əks-səda verən addım səsləri artıq bilik vermək həyəcanını deyil, hər an işini itirmək, böhtana tuş gəlmək qorxusunu daşıyır. Gələn də bir söz deyir, gedən də... Amma heç kim onların gözlərindəki kədər kölgəsinə, ruhundakı dərin yorğunluğa nəzər salmaq istəmir.
Vəzifə kürsüsünü dəyişən hər bir yeni rəhbərlik üçün müəllim sadəcə bir statistikadır, cədvəldəki cansız bir rəqəmdir. Biri gəlir, öz amiranə qaydalarını diktə edir; digəri gedir, gedərkən də arxasında neçə-neçə qırılmış ümid, yarımçıq qalmış tale qoyur. İdarəçilərin dəyişən şıltaqlıqları və təzyiqləri arasında sıxılıb qalan müəllim sanki fırtınanın ortasında başsız bir atlı kimi hara çapacağını, kimə sığınacağını bilmir. Hüquqsuz, imkansız və ən əsası, arxasında duran bir kimsənin olmaması bu müqəddəs peşə sahibini öz doğma məktəbində yad bir qəribə çevirib.
Süfrəsindəki çörəyin hesabını aparan, ayın sonunu necə çıxaracağını düşünən bir insandan hər gün möcüzələr yaratmağı tələb edirlər. "Ver" deyənlərin, tələb edənlərin səsi ucaldıqca, "Nə yeyirsən, nə içirsən, nədir sənin dərdin?" deyə soruşanların sükutu daha da ağırlaşır. Müəllimin mənəvi yükü yetmirmiş kimi, bir də gündəlik qayğıların, maddi çətinliklərin altında əzilən çiyinləri artıq bu amansız yükü daşıya bilmir. Əlindəki təbaşir sıxıntıdan qırıldıqca, onun daxilindəki yaşamaq və yaratmaq həvəsi də eyni səssizliklə parça-parça olur.
Lakin bu acınacaqlı durum yalnız müəllimin deyil, bütöv bir cəmiyyətin faciəsidir. Müəllimini ucalda bilməyən, onun qədrini və ləyaqətini qorumayan bir cəmiyyətin gələcəyi də köksüz ağac kimi qurumağa məhkumdur. Bu gün bu haqsızlığa qəlbi göynəyən, sizinlə eyni acını duyan həssas qəlblər bilirlər ki, müəllimin susqunluğu acizlikdən deyil, nəzakətindən və peşəsinə olan dərin hörmətindəndir. O, köməksiz görünə bilər, amma heç vaxt tək deyil; çünki onun yetişdirdiyi vicdanlı insanların yaddaşında silinməz izləri var.
Hər gecənin bir gündüzü, hər sərt çovğunun bir baharı olduğu kimi, bu qaranlıq buludlar da bir gün müəllimlərimizin səmasından çəkilib gedəcək. Ruhunuzu incidən bu haqsızlıqlar, bu soyuq və ögey münasibətlər əbədi sürməyəcək. Bir gün həmin üfüqdə doğacaq ədalət günəşi yalnız sinif otaqlarını deyil, illərdir incidilmiş, unudulmuş müəllim qəlblərini də isidəcək. O günə qədər dik durun, çünki sizin çəkdiyiniz zəhmət yerə düşməyəcək qədər müqəddəs və ucadır.
Vüqar Məmmədov
